APAL TEU LUR? : " Makam Rd. Tumenggung Wiradikusumah di Cigadung Imbanagara merupakan Bupati Galuh tahun 1814-1819 "

Dongeng Ciung Wanara Versi Basa Sunda

adu-ayam

Kacaturkeun di Karajaan Galuh. Anu ngaheuyeuk dayeuh waktu harita téh nya éta Prabu Barma Wijaya kusumah. Anjeunna boga permaisuri dua. Nu kahiji Déwi Naganingrum, ari nu kadua Déwi Pangrenyep. Harita duanana keur kakandungan.

Barang nepi kana waktuna, Déwi Pangrenyep ngalahirkeun. Budakna lalaki kasép jeung mulus, dingaranan Hariang Banga. Tilu bulan ti harita, Déwi Naganingrum ogé ngalahirkeun, diparajian ku Déwi Pangrenyep. Orokna lalaki deuih. Tapi ku Déwi Pangrenyep diganti ku anak anjing, nepi ka saolah-olah Déwi Naganingrum téh ngalahirkeun anak anjing. Ari orok nu saéstuna diasupkeun kana kandaga dibarengan ku endog hayam sahiji, terus dipalidkeun ka walungan Citanduy.

Mireungeuh kaayaan kitu, Sang Prabu kacida ambekna ka Déwi Naganingrum. Terus nitah Ki Léngsér supaya maéhan Déwi Naganingrum, lantaran dianggap geus ngawiwirang raja pédah ngalahirkeun anak anjing. Déwi Naganingrum dibawa ku Léngsér, tapi henteu dipaéhan. Ku Léngsér disélongkeun ka leuweung anu jauh ti dayeuh Galuh.

Ari kandaga anu dipalidkeun téa, nyangsang dina badodon tataheunan lauk Aki jeung Nini Balangantrang. Barang Aki jeung Nini Balangantrang néang tataheunanana kacida bungahna meunang kandaga téh. Leuwih-leuwih sanggeus nyaho yén di jerona aya orok alaki anu mulus tur kasép. Gancangna budak téh dirawu dipangku, dibawa ka lemburna nya éta Lembur Geger Sunten, sarta diaku anak.

Kocapkeun budak téh geus gedé. Tapi masih kénéh can dingaranan. Hiji poé budak téh milu ka leuweung jeung Aki Balangantrang. Nénjo manuk nu alus rupana, nanyakeun ka Aki Balangantrang ngaranna éta manuk. Dijawab ku Aki éta téh ngaranna manuk ciung. Tuluy nénjo monyét. Nanyakeun deui ngaranna. Dijawab deui ku Si Aki, éta téh ngaranna wanara. Budak téh resepeun kana éta ngaran, tuluy baé ménta supaya manéhna dingaranan Ciung Wanara. Aki jeung Nini Balangantrang satuju.

Ayeuna Ciung Wanara geus jadi pamuda anu kasép sarta gagah pilih tanding. Ari endogna téa, disileungleuman ku Nagawiru ti Gunung Padang, nepi ka megarna. Ayeuna geus jadi hayam jago anu alus tur pikalucueun.

Dina hiji poé, Ciung Wanara amitan ka Aki jeung Nini Balangantrang, sabab rék nepungan raja di Galuh. Inditna bari ngélék hayam jago téa. Barang nepi ka alun-alun amprok jeung Patih Purawesi katut Patih Puragading. Nénjo Ciung Wanara mawa hayam jago, éta dua patih ngajak ngadu hayam. Ku Ciung Wanara dilayanan. Pruk baé hayam téh diadukeun. Hayam patih éléh nepi ka paéhna. Patih dua ngambek, barang rék ngarontok, Ciung Wanara ngaleungit. Dua patih buru-buru laporan ka raja.

Ari Ciung Wanara papanggih jeung Léngsér. Terus milu ka karaton. Nepi ka karaton, Ciung Wanara ngajak ngadu hayam ka raja. Duanana maké tandon. Lamun hayam Ciung Wanara éléh, tandonna nyawa Ciung Wanara. Sabalikna lamun hayam raja nu éléh, tandonna nagara sabeulah, sarta Ciung Wanara baris dijenengkeun raja tur diaku anak.

Gapruk baé atuh hayam téh diadukeun. Lila-lila hayam Ciung Wanara téh kadéséh, terus kapaéhan. Ku Ciung Wanara dibawa ka sisi Cibarani, dimandian nepi ka élingna. Gapruk diadukeun deui. Keur kitu datang Nagawiru ti Gunung Padang, nyurup kana hayam Ciung Wanara. Sanggeus kasurupan Nagawiru, hayam Ciung Wanara unggul. Hayam raja éléh nepi ka paéhna.

Luyu jeung jangjina Ciung Wanara dibéré nagara sabeulah, beulah kulon. Dijenengkeun raja sarta diaku anak ku Prabu Barma Wijaya Kusumah. Ari nagara anu sabeulah deui, beulah wétan dibikeun ka Hariang Banga.

Ku kabinékasan Ki Léngsér, Ciung Wanara bisa patepung deui jeung indungna nya éta Déwi Naganingrum.

Lila-lila réka perdaya Déwi Pangrenyep téh kanyahoan ku Ciung Wanara. Saterusna atuh Déwi Pangrenyep téh ditangkep sarta dipanjarakeun dina panjara beusi.

Hariang Banga kacida ambekna basa nyahoeun yén indungna geus dipanjara ku Ciung Wanara. Der atuh tarung. Taya nu éléh sabab sarua saktina. Tapi lila-lila mah Hariang Banga téh kadéséh ku Ciung Wanara. Hariang Banga dibalangkeun ka wétaneun Cipamali. Tah, harita kaayaan Galuh jadi dua bagian téh. Kuloneun Cipamali dicangking ku Ciung Wanara. Ari wétaneunana dicangking ku Hariang Banga.

Tina Pangajaran Sastra Sunda, karya Drs. Budi Rahayu Tamsyah

referensi: ciamismanis.com

Posting Lainnya

Lumar-lumar ti Kawali
Nyukcruk Galur Batu Susun
Mars Ciamis Manis Manjing Dinamis
Diajar Sajarah Sunda Galuh di Situs Astana Gedé Kawali
NGADAGE, Ngawangkong di Astana Gedé Kawali

Berikan Komentar Lewat Account Facebook

10 Responses to “Dongeng Ciung Wanara Versi Basa Sunda”

  1. sany

    Nov 01. 2012

    ka makasih ya ..
    dongeng yg d tulis ka2 bsa bntuin ak ngerjain tugas .. s’moga ilmu yg bermanfaat nie jdi pahala bwat ka2 .. :D

    Reply to this comment
  2. WaHAHA

    Nov 10. 2012

    Iya ade sama-sama :D

    Reply to this comment
  3. sering Ke Ciung Wanara baru tau sekarang sejarahnya haturnuhun.

    Reply to this comment
  4. Makasih ya udah nge-share cerita ini.

    Reply to this comment
  5. Herman Hidayat

    Jan 28. 2013

    e6kmh

    Reply to this comment
  6. Uzzil Berez

    Mar 09. 2013

    ssiip

    Reply to this comment
  7. CiBungsu Thoink

    Apr 07. 2013

    bagus

    Reply to this comment
  8. CiBungsu Thoink

    Apr 07. 2013

    bagus

    Reply to this comment
  9. Herviana

    Apr 09. 2013

    waw hebat yakh ciamis………

    Reply to this comment
  10. Lon's Sahlan

    Jun 05. 2014

    Alhmdulillah situs purbakala ciung wanara ada di kampung saya tepatnya di desa Karangkamulyan, ciung artinya burung wanara artinya kera_: dan sekarang situs purbakala ciung wanara menjadi keistimewaan tatar galuh ciamis setelah lepas nya pangandaran menjadi kab baru….

    Reply to this comment

Leave a Reply

Connect with Facebook

Thursday Oct 30 - 12:57am - Perusahaan sapertos kieu aya di ciamis ? http://t.co/kyRNDebybv <> Saturday Oct 25 - 12:17am - Selamat Tahun Baru 1436 Hijriah. Ya Allah, berilah hamba kesempatan dan bimbingan tuk bisa menjalani tahun ini... http://t.co/7m2u8St5IB <> Monday Oct 20 - 4:08am - Terima Kasih Pak SBY & Selamat Bekerja Pak Jokowi-JK http://t.co/GwHlGyIW89 <> Thursday Oct 16 - 5:22am - *BERAPA HARGA ANAK KITA?* (Sebuah Renungan) Berapa harga anakmu? Bingung pasti... Karena nilai anak tak bisa... http://t.co/UbPJOR6r42 <> Tuesday Oct 14 - 1:52am - Informasi sareng Motivasi (Mungpung enjing keneh..,urang silih pada emutan bilih lepat mangga di comen ) TEU... http://t.co/GudHM41BJg <>
Informasi Lainnyaclose